Bron: VELUWELAND (Wijnand Kooijmans)

Er komt een eenvoudig gedenkteken voor het voormalige barakkenkamp De Bruine Enk aan de Hullerweg in Nunspeet. Het college van burgemeester en wethouders geeft hiervoor toestemming aan de heemkundige vereniging Nuwenspete.

Het gedenkteken komt op een strook grond links van de ingang van het gebouw van het Korps Levende Have in de hoek van de Hullerweg en Waterweg. Deze grond is eigendom van de gemeente. Plaatsing is niet in strijd met het bestemmingsplan en kan zelfs plaatsvinden zonder vergunning. Nuwenspete neemt de kosten voor het maken van het gedenkteken en het onderhoud daarvan voor rekening.

Het bestaan van het kamp wordt onder meer genoemd door oud-wethouder Dick Baas in zijn concept-boek over de Nunspeetse geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog. Maar ook Wikipedia noemt het kamp, veelal gebaseerd op gegevens van historicus Hendrik van Heerde. In de volksmond werd het kamp ook wel De Bruine Eng genoemd. Het was een werkkamp in het kader van de werkverschaffing door de Rijksdienst voor de Werkverruiming.

De bouw van de barakken werd rond september 1940 voltooid. Voor zover bekend is werd het kamp in ieder geval vanaf november 1940 bewoond. Er was in 1941 woonruimte voor 120 bewoners. Die werden bij projecten van de Heidemij tewerkgesteld, onder meer bij Vierhouten. Naast de woonverblijven en de beheerderwoning was er een kantinegebouw.

De eerste schriftelijke bewijzen voor het gebruik van het kamp voor het interneren van Joden dateren uit september 1942. Het kamp was een buffer voor Kamp Westerbork. Joodse mannen moesten als dwangarbeiders werken voor de Heidemij. Hendrik van Heerde schrijft in zijn dagboek dat zo’n zestig joden als dwangarbeider in het kamp hebben gezeten.

Alle joodse mannen werden in de nacht van 2 op 3 oktober uit de werkkampen weggevoerd naar Kamp Westerbork. Van Heerde schreef 3 oktober in zijn dagboek dat het gemeenteblaadje van Nunspeet dringend waarschuwde tegen het geven van voedsel en andere zaken aan joden in het kamp. Daaraan voegt hij toe dat juist vandaag de joden op transport zijn gesteld met als vermoeden Polen als eindbestemming.

De kampbewoners kwamen en vertrokken via het Station Nunspeet. Over het gebruik van het kamp na het vertrek van de joden is weinig tot niets bekend. Na de oorlog werd het korte tijd gebruikt als voetbalveld. Hierna werd hier autosloperij Van Olst gevestigd. De boerderij De Bruine Enk staat er ook nog. Zij het dat de naam wel van de gevel is verdwenen.

Op de site www.joodsewerkkampen.nl is een bericht van Herman van Campen aan zijn goede vriend Ap te lezen. ,,Hier is mijn hoofdtaak de grond 60 centimeter diep te spitten van een thans ‘woest en ledig’ veld, slechts met boomstronken voorzien, gevolg van een bosbrand. Qua grondwerk is het licht, maar ik moet zeggen, dat het mij toch nogal zwaar viel. Anderzijds al doende leert men, en nu ik er de slag van krijg, valt het mij aanzienlijk lichter. Met 1,5 urige wandelingen heen en terug, gaat daar twaalf uur van de dag mee heen. Alles is hier verder nogal militair geregeld (dat wordt nog sterker), zodat veel tijd voor waardiger werk niet overblijft.”

 

 

Comments are closed.